İhbar Tazminatı Nedir?
İhbar tazminatı, belirsiz süreli iş sözleşmesini kanundaki bildirim süresine uymadan fesheden tarafın karşı tarafa ödediği ve bildirim süresine ilişkin ücret tutarındaki tazminattır (4857 sayılı İş Kanunu m. 17). Bildirim süresi işçinin kıdemine göre iki, dört, altı ya da sekiz haftadır ve altı aydan az çalışanda iki hafta, üç yıldan fazla çalışanda sekiz haftadır (İş Kanunu m. 17). Tazminat giydirilmiş brüt ücret üzerinden hesaplanır, gelir ve damga vergisine tabidir, sigorta primi kesilmez (İş Kanunu m. 17, 5510 sayılı Kanun m. 80/b). İşçi de işveren de bu tazminatı ödeyebilir.
İhbar tazminatı nedir?
Bildirim şartına uymayan tarafın ödediği tazminattır. Belirsiz süreli iş sözleşmelerinin feshinden önce durumun diğer tarafa bildirilmesi gerekir ve bildirim şartına uymayan taraf, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorundadır (İş Kanunu m. 17). İhbar tazminatı nedir sorusunun cevabı bu iki cümlede saklıdır, tazminat bildirim süresinin karşılığıdır.
Kurumun amacı ani fesihten doğan zararı dengelemektir. İşçi, iş arama süresi tanınmadan işten çıkarıldığında gelirsiz kalır, işveren ise habersiz ayrılan işçinin yerini dolduramaz. Kanun her iki tarafa da aynı yükümlülüğü yükler ve süreye uymayan tarafı tazminatla sorumlu tutar (İş Kanunu m. 17).
Tazminatın doğması için üç unsur bir arada bulunur.
- Belirsiz süreli sözleşme: İş ilişkisinin bir süreye bağlı olarak yapılmadığı hâllerde sözleşme belirsiz sürelidir (İş Kanunu m. 11).
- Bildirim süresine uyulmayan fesih: Fesheden taraf süreyi tanımadan ya da süreye ait ücreti peşin ödemeden sözleşmeyi bitirir (İş Kanunu m. 17).
- Haklı nedenin bulunmaması: Haklı nedenle derhal fesih hâllerinde bildirim süresi beklenmez ve bu tazminat doğmaz (İş Kanunu m. 24, m. 25).
İhbar tazminatı ne demek, bildirim tazminatı ile aynı mı?
Aynıdır. Kanun metninde “ihbar” kelimesi geçmez, “bildirim şartına uymayan taraf” ve “bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat” ifadeleri kullanılır (İş Kanunu m. 17). Uygulamada bildirim süresine ihbar öneli, tazminata ise ihbar tazminatı denir. İhbar tazminatı ne demek diye sorulduğunda kanundaki karşılığı bildirim tazminatıdır.
Kıdem ve ihbar tazminatı arasındaki fark nedir?
İkisi farklı sebeplerden doğar ve farklı hesaplanır. Kıdem tazminatı en az bir yıl çalışan işçiye her tam yıl için otuz günlük ücret tutarında ödenir ve tavana tabidir (1475 sayılı Kanun m. 14). İhbar tazminatı ise kıdeme bağlı bildirim süresinin ücretidir, bir yıl şartı ve tavanı yoktur (İş Kanunu m. 17).
| Ölçüt | İhbar tazminatı | Kıdem tazminatı |
|---|---|---|
| Dayanak | 4857 sayılı İş Kanunu m. 17 | 1475 sayılı İş Kanunu m. 14 |
| Kim öder | Bildirim süresine uymayan taraf, işçi de olabilir | Yalnız işveren |
| Asgari kıdem | Yok, altı aydan az kıdemde de iki hafta | En az bir yıl |
| Hesap | Bildirim süresi gün sayısı × günlük giydirilmiş brüt ücret | Her tam yıl için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret |
| Tavan | Yok | En yüksek devlet memurunun bir yıllık emeklilik ikramiyesi |
| Gelir vergisi | Kesilir | Tavana kadar istisna |
| Gecikme faizi | Yasal faiz | Mevduata uygulanan en yüksek faiz |
İki tazminat çoğu zaman birlikte istenir, çünkü işveren bildirimsiz ve haklı neden olmadan fesih yaptığında işçi hem kıdem hem ihbar tazminatına hak kazanır. Kıdem tazminatının şartları, tavanı ve hesabı için ayrı yazı hazırlanmıştır.
İhbar tazminatı süreleri nelerdir?
İki, dört, altı ve sekiz haftadır ve süre işçinin aynı işyerindeki kıdemine göre belirlenir (İş Kanunu m. 17). İhbar tazminatı süreleri aynı zamanda bildirim süreleridir, çünkü tazminat bu sürelerin ücretine eşittir.
| Kıdem | Bildirim süresi | Gün | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Altı aydan az | İki hafta | 14 | İş Kanunu m. 17/2-a |
| Altı aydan bir buçuk yıla kadar | Dört hafta | 28 | İş Kanunu m. 17/2-b |
| Bir buçuk yıldan üç yıla kadar | Altı hafta | 42 | İş Kanunu m. 17/2-c |
| Üç yıldan fazla | Sekiz hafta | 56 | İş Kanunu m. 17/2-d |
Süre bildirimin karşı tarafa yapılmasından başlar ve sürenin sonunda sözleşme feshedilmiş sayılır (İş Kanunu m. 17). Bildirim yazılı yapılmak zorunda değildir ama ispat için yazılı bildirim ve tebliğ tarihi önemlidir. Süre içinde iş ilişkisi bütün hak ve borçlarıyla devam eder.
İhbar süreleri sözleşmeyle artırılabilir mi?
Artırılabilir, azaltılamaz. İhbar süreleri bu yüzden işçi lehine esnektir. Kanundaki süreler asgaridir ve sözleşmeler ile artırılabilir (İş Kanunu m. 17/3). İş sözleşmesine ya da toplu iş sözleşmesine daha uzun bildirim süresi yazılmışsa tazminat da o süre üzerinden hesaplanır. Sürenin azaltılmasına ilişkin hüküm geçersizdir ve kanuni süre uygulanır.
İşveren bildirim süresini peşin ödeyerek fesih yapabilir mi?
Yapabilir. İşveren bildirim süresine ait ücreti peşin vermek suretiyle iş sözleşmesini feshedebilir (İş Kanunu m. 17/5). Bu hâlde işçi süre boyunca çalışmaz, sözleşme hemen biter ve işveren sürenin ücretini öder. Peşin ödeme tazminat değil ücret niteliğindedir ama hesabı aynı giydirilmiş ücret üzerinden yapılır (İş Kanunu m. 17/7).
Peşin ödeme iş güvencesi hükümlerini etkilemez. İşverenin bildirim şartına uymaması ya da süreye ait ücreti peşin ödeyerek fesih yapması, işe iade hükümlerinin uygulanmasına engel olmaz (İş Kanunu m. 17/6). Yani peşin ödeme alan işçi, feshin geçerli sebebe dayanmadığını düşünüyorsa işe iade yoluna gidebilir (İş Kanunu m. 18, m. 20).
İhbar süresinde iş arama izni ve yıllık izin
İhbar süresi boyunca işçi çalışmaya devam eder ama günün bir bölümünü iş aramaya ayırabilir. Bildirim süresi içinde işveren işçiye yeni iş bulması için günde en az iki saat iş arama izni vermek zorundadır ve bu izin ücret kesintisi yapılmadan iş saatleri içinde kullandırılır (İş Kanunu m. 27). İşçi izin saatlerini birleştirip toplu kullanabilir, işveren izni vermezse o süreye ait ücret işçiye ödenir (İş Kanunu m. 27). İşverenin feshinde bildirim süresi yıllık ücretli izinle iç içe giremez (İş Kanunu m. 59/2).
İhbar tazminatı şartları nelerdir?
Belirsiz süreli bir iş sözleşmesinin bildirim süresine uyulmadan ve haklı neden bulunmadan feshedilmiş olması gerekir (İş Kanunu m. 11, m. 17, m. 24, m. 25). İhbar tazminatı şartları işçi ve işveren için ortaktır, çünkü yükümlülük fesheden tarafa aittir.
- Belirsiz süreli iş sözleşmesi: Belirli süreli sözleşme sürenin bitimiyle kendiliğinden sona erer, bildirim gerekmez (İş Kanunu m. 11).
- Deneme süresinin geçmiş olması: Deneme süresi içinde taraflar sözleşmeyi bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminatsız feshedebilir (İş Kanunu m. 15).
- Fesih iradesi: Sözleşme taraflardan birinin feshiyle sona ermeli, ölüm ya da sürenin dolması gibi kendiliğinden sona erme hâllerinde tazminat doğmaz.
- Bildirim süresine uyulmaması: Süre hiç tanınmamış ya da eksik tanınmış olmalıdır (İş Kanunu m. 17/4).
- Haklı neden bulunmaması: Haklı nedenle derhal fesihte bildirim süresi aranmaz (İş Kanunu m. 24, m. 25).
Kıdem şartı yoktur. Altı aydan az çalışan işçi için bile iki haftalık bildirim süresi ve buna bağlı tazminat vardır (İş Kanunu m. 17/2-a). İhbar tazminatı ne zaman hak edilir sorusunun cevabı bu yüzden “ilk günden itibaren” olur, yeter ki deneme süresi kararlaştırılmamış ya da bitmiş olsun.
İhbar tazminatını kim alır, kim alamaz?
Sözleşmeyi bildirimsiz ve haklı neden olmadan fesheden taraf öder, karşı taraf alır (İş Kanunu m. 17/4). Aşağıdaki tablo sık sorulan durumları toplar.
| Durum | İhbar tazminatı | Dayanak |
|---|---|---|
| İşveren bildirimsiz ve haklı neden olmadan çıkardı | İşçi alır | İş Kanunu m. 17/4 |
| İşçi istifa etti (bildirim süresine uydu) | Kimse ödemez | İş Kanunu m. 17 |
| İşçi bildirim süresine uymadan ayrıldı | İşçi öder | İş Kanunu m. 17/4 |
| İşçi haklı nedenle derhal feshetti | Kimse ödemez, kıdem tazminatı saklı | İş Kanunu m. 24, m. 26 |
| İşveren haklı nedenle derhal feshetti | Kimse ödemez | İş Kanunu m. 25, m. 26 |
| Belirli süreli sözleşme süresinde bitti | Yok | İş Kanunu m. 11 |
| Deneme süresinde fesih | Yok | İş Kanunu m. 15 |
| Emeklilik, askerlik, evlilik sebebiyle işçinin ayrılması | Yok, kıdem tazminatı ayrıca değerlendirilir | 1475 sayılı Kanun m. 14 |
| İşçinin ölümü | Yok | İş Kanunu m. 17 |
| Emekli çalışanın bildirimsiz çıkarılması | İşçi alır | İş Kanunu m. 17 |
İstifa eden işçi ihbar tazminatı alabilir mi sorusunun cevabı hayırdır, hatta bildirim süresine uymadan ayrılan işçi kendisi tazminat öder (İş Kanunu m. 17/4). Emekli çalışan ihbar tazminatı alabilir mi sorusunda ise emeklilik önemli değildir, emekli olduktan sonra çalışmaya devam eden işçi bildirimsiz çıkarılırsa tazminatı alır. Askere giderken ya da emekli olmak için ayrılan işçi fesheden taraf olduğu için bu tazminatı alamaz, kıdem tazminatı hakkı ayrıca doğar (1475 sayılı Kanun m. 14).
Haklı nedenle fesihte ihbar tazminatı ödenir mi?
Ödenmez, çünkü haklı nedenle fesih bildirim süresi beklenmeden yapılan fesihtir. İşçi sağlık sebepleri, ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan hâller ve zorlayıcı sebeplerle sözleşmeyi bildirim süresini beklemeksizin feshedebilir (İş Kanunu m. 24). İşveren de aynı başlıklar altındaki sebeplerle derhal fesih hakkına sahiptir (İş Kanunu m. 25). Haklı nedenle fesih ihbar tazminatı doğurmaz, ancak haklı fesih yapan tarafın diğer taraftan tazminat hakları saklıdır (İş Kanunu m. 26/2).
Haklı fesih hakkı süreye bağlıdır. Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan hâllere dayanan fesih yetkisi, olayın öğrenildiği günden başlayarak altı iş günü geçtikten ve her hâlde fiilin gerçekleşmesinden itibaren bir yıl sonra kullanılamaz (İş Kanunu m. 26/1). Süre geçtikten sonra yapılan fesih haklı fesih sayılmaz ve bildirim süresi aranır.
İhbar tazminatı nasıl hesaplanır, hesaplama örnekleri
Bildirim süresinin gün sayısı, işçinin günlük giydirilmiş brüt ücretiyle çarpılır. Tazminatın hesabında temel ücrete ek olarak işçiye sağlanmış para ve para ile ölçülmesi mümkün sözleşme ve kanundan doğan menfaatler de göz önünde tutulur (İş Kanunu m. 17/7, m. 32). İhbar tazminatı nasıl hesaplanır sorusunun formülü şöyledir.
Günlük giydirilmiş brüt ücret, aylık giydirilmiş brüt ücretin otuza bölünmesiyle bulunur. Bulunan rakam bildirim süresinin gün sayısıyla çarpılır. Aşağıdaki tablo aylık giydirilmiş brüt ücreti 60.000 TL olan bir işçi için kıdeme göre brüt tazminatı gösterir.
| Kıdem | Süre | Hesap | Brüt tazminat |
|---|---|---|---|
| Altı aydan az | 14 gün | 2.000 × 14 | 28.000 TL |
| Bir yıl | 28 gün | 2.000 × 28 | 56.000 TL |
| İki yıl | 42 gün | 2.000 × 42 | 84.000 TL |
| Beş yıl | 56 gün | 2.000 × 56 | 112.000 TL |
Tablodaki rakamlar brüttür ve ihbar tazminatı hesaplama örnekleri olarak verilmiştir. Gelir vergisi ve damga vergisi düşüldükten sonra işçinin eline geçen tutar daha düşüktür. Dört haftalık ihbar tazminatı ne kadar ya da bir yıllık ihbar tazminatı ne kadar diye sorulduğunda cevap yalnız işçinin ücretine bağlıdır, kanunda sabit bir tutar yoktur.
Giydirilmiş ücret nedir, neler dahil edilir?
Çıplak brüt ücrete düzenli ve sürekli olarak sağlanan parasal ve para ile ölçülebilen menfaatlerin eklenmesiyle bulunan ücrettir (İş Kanunu m. 17/7). Yemek yardımı, yol yardımı, ikramiye, prim, yakacak ve giyim yardımı gibi süreklilik taşıyan ödemeler giydirilmiş ücrete girer. Arızi ödemeler, fazla çalışma ücreti ve bir defaya özgü yardımlar girmez. Fazla çalışmanın niteliği fazla mesai yazısında anlatılır.
Aylık olmayan ödemeler aylığa çevrilerek eklenir. Yılda bir ödenen ikramiye on ikiye bölünür, günlük yemek bedeli çalışılan gün sayısıyla çarpılıp aya oranlanır. Giydirilmiş ücretin hesabı tazminat davalarının en çok tartışılan konusudur ve bilirkişi raporuyla belirlenir.
İhbar tazminatı brüt mü net mi hesaplanır?
Brüt üzerinden hesaplanır, sonra vergiler düşülerek net tutar ödenir. İhbar tazminatı brüt mü net mi sorusunda hesabın başlangıç noktası daima giydirilmiş brüt ücrettir (İş Kanunu m. 17/7). Net tutar, işçinin o yılki gelir vergisi dilimine göre değişir, bu yüzden iki işçinin brüt tazminatı eşitken net tutarı farklı olabilir.
İhbar tazminatı hesaplama 2026’da değişti mi?
Hesap yöntemi değişmedi. Bildirim süreleri ve giydirilmiş ücret esası aynıdır (İş Kanunu m. 17). 2026’da değişen şey asgari ücret ve gelir vergisi dilimleri gibi hesaba giren rakamlardır. İhbar tazminatı hesaplama 2026 için aynı formül, güncel ücret rakamlarıyla uygulanır.
Kıdem ve ihbar tazminatı hesaplama birlikte nasıl yapılır?
İki tazminat aynı giydirilmiş brüt ücret üzerinden ama farklı çarpanlarla hesaplanır. Kıdem tazminatı her tam yıl için otuz günlük ücret, artan süreler için oranlı ücret tutarındadır (1475 sayılı Kanun m. 14). İhbar tazminatı bildirim süresinin ücretidir (İş Kanunu m. 17). Kıdem ve ihbar tazminatı hesaplama şu adımlarla yapılır.
- Giydirilmiş brüt ücreti bulun: Çıplak brüt ücrete sürekli ödemelerin aylık ortalamasını ekleyin (İş Kanunu m. 17/7, 1475 sayılı Kanun m. 14).
- Kıdem süresini hesaplayın: İşe giriş ve çıkış tarihleri arasındaki yıl, ay ve günü belirleyin.
- Kıdem tazminatını hesaplayın: Her tam yıl için 30 günlük ücret, artan aylar ve günler için oranlı ücret (1475 sayılı Kanun m. 14). Tavanı kontrol edin.
- İhbar süresini belirleyin: Kıdeme göre 14, 28, 42 ya da 56 gün (İş Kanunu m. 17/2).
- İhbar tazminatını hesaplayın: Günlük giydirilmiş brüt ücret × gün sayısı.
- Kesintileri uygulayın: Kıdemde yalnız damga vergisi, ihbarda gelir ve damga vergisi (5510 sayılı Kanun m. 80/b ile ikisinde de sigorta primi yok).
İhbar tazminatından vergi ve sigorta primi kesilir mi?
Gelir vergisi ve damga vergisi kesilir, sigorta primi kesilmez. Kıdem, ihbar ve kasa tazminatı prime esas kazanca tabi tutulmaz (5510 sayılı Kanun m. 80/b). İhbar tazminatı ücret niteliğinde sayıldığı için gelir vergisine tabidir, kıdem tazminatı ise tavana kadar gelir vergisinden istisnadır (193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu m. 25). İhbar tazminatı gelir vergisi oranı işçinin o yıl içindeki toplam ücret gelirine göre belirlenen dilime bağlıdır.
Kesintiler şöyle özetlenebilir.
- Gelir vergisi: Kesilir, işçinin yıl içindeki kümülatif gelir vergisi matrahına göre dilim belirlenir (Gelir Vergisi Kanunu m. 61, m. 94).
- Damga vergisi: Kesilir, ücret ödemeleri damga vergisine tabidir (488 sayılı Damga Vergisi Kanunu, (1) sayılı tablo).
- Sigorta primi: Kesilmez (5510 sayılı Kanun m. 80/b).
- İşsizlik sigortası primi: Kesilmez, prime esas kazanç dışında kaldığı için işsizlik primi de doğmaz.
İhbar tazminatı tavanı var mı?
Yoktur. Kıdem tazminatındaki gibi bir üst sınır ihbar tazminatı için kanunda düzenlenmemiştir (İş Kanunu m. 17). Yüksek ücretli bir işçinin sekiz haftalık tazminatı, ücretine göre kıdem tazminatı tavanının çok üstüne çıkabilir. İhbar tazminatı tavanı diye aranan rakam çoğu zaman kıdem tazminatı tavanıyla karıştırılır, 2026 ikinci yarısı için kıdem tavanı 73.729,87 TL’dir ve yalnız kıdem tazminatına uygulanır (Hazine ve Maliye Bakanlığı Genelgesi, 03.07.2026).
İhbar süresine uymayan işçi tazminat öder mi?
Öder. Bildirim şartına uymayan taraf bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorundadır ve kanun işçi ile işveren arasında ayrım yapmaz (İş Kanunu m. 17/4). İhbar süresine uymayan işçi ne kadar tazminat öder sorusunun cevabı, işverenin ödeyeceği tutarla aynı formülle bulunur, kıdeme göre iki ile sekiz haftalık giydirilmiş brüt ücret.
İşveren bu tazminatı işçinin alacaklarından kendiliğinden kesemez. Ücretin ve diğer alacakların ödenmesi ayrı, tazminat talebi ayrıdır. İşveren tazminatı işçiden dava ya da icra yoluyla ister ve kıdem tazminatı gibi işçi alacaklarıyla takas ancak kanuni şartlar içinde mümkündür. Bu yüzden istifa eden işçinin bildirim süresine uyması iki taraf için de en temiz yoldur.
Kötüniyet tazminatı nedir, ihbar tazminatından farkı ne?
İş güvencesi kapsamı dışındaki işçinin sözleşmesinin fesih hakkı kötüye kullanılarak sona erdirilmesi hâlinde ödenen ve bildirim süresinin üç katı tutarındaki tazminattır (İş Kanunu m. 17/6). Otuzdan az işçi çalıştıran işyerlerinde ya da altı aydan az kıdemi olan işçiler iş güvencesi hükümlerinin dışındadır ve bu tazminattan yararlanır (İş Kanunu m. 18/1).
Kötüniyet tazminatı ihbar tazminatının yerine geçmez. Fesih için bildirim şartına da uyulmamışsa ayrıca ihbar tazminatı ödenir (İş Kanunu m. 17/6). Yani kötüniyetli ve bildirimsiz fesihte işçi, bildirim süresinin ücretinin dört katına ulaşan toplam tazminat alabilir. Sendikal faaliyet ya da şikâyet sebebiyle yapılan fesihler kötüniyetin tipik örnekleridir.
İşe iade davasında ihbar tazminatı nasıl ele alınır?
İşe iade kararına rağmen işçiyi işe başlatmayan işveren, bildirim süresi vermemiş ya da süreye ait ücreti peşin ödememişse bu sürelere ait ücret tutarını ayrıca öder (İş Kanunu m. 21/5). İşçi işe başlatılırsa peşin ödenen bildirim süresi ücreti ile kıdem tazminatı, boşta geçen süre ücretinden mahsup edilir (İş Kanunu m. 21/5). İşe iade davasında ihbar tazminatı bu yüzden davanın sonucuna göre iki farklı yol izler.
İşe iade yolu iş güvencesi kapsamındaki işçilere açıktır. Otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli sözleşmesini fesheden işveren geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır (İş Kanunu m. 18/1). İşçi fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurur, anlaşma olmazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde dava açar (İş Kanunu m. 20/1).
İşe iade ile ihbar tazminatı ilişkisi şöyle özetlenebilir.
- İşçi işe başlatıldı: Peşin ödenen bildirim süresi ücreti boşta geçen süre ücretinden mahsup edilir (İş Kanunu m. 21/5).
- İşçi işe başlatılmadı, süre verilmemişti: Bildirim süresine ait ücret ayrıca ödenir (İş Kanunu m. 21/5).
- İşçi işe başlatılmadı, süre peşin ödenmişti: Yeniden ödenmez, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücreti ödenir (İş Kanunu m. 21/1, m. 21/3).
- İşçi on iş günü içinde başvurmadı: Fesih geçerli sayılır, işveren yalnız geçerli feshin sonuçlarından sorumlu olur (İş Kanunu m. 21/6).
İşe başlatmama tazminatı en az dört, en çok sekiz aylık ücret tutarındadır ve gelir vergisinden istisnadır (İş Kanunu m. 21/1, Gelir Vergisi Kanunu m. 25/1). İhbar tazminatı ise bu istisnanın dışında kalır ve vergiye tabidir.
İşveren ihbar tazminatı vermezse ne yapılır?
Önce arabulucuya başvurulur, anlaşma sağlanamazsa iş mahkemesinde dava açılır. İşçi alacaklarına ilişkin uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır ve arabulucu başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren üç hafta içinde sonuçlandırır (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m. 3, 6325 sayılı Kanun m. 18/A). İşveren ihbar tazminatı vermezse izlenecek yol şöyledir.
- Yazılı talep: İşverene fesih tarihini ve tazminat tutarını belirten yazılı başvuru yapılır, ispat için noter ya da e-posta kaydı tutulur.
- Arabuluculuk: Arabuluculuk bürosuna başvurulur, başvurudan son tutanağa kadar zamanaşımı durur (6325 sayılı Kanun m. 18/A).
- Dava: Anlaşma olmazsa son tutanak dava dilekçesine eklenerek iş mahkemesinde alacak davası açılır (6325 sayılı Kanun m. 18/A).
- Belirsiz alacak davası: Giydirilmiş ücret ve kıdem tartışmalıysa dava belirsiz alacak davası olarak açılabilir (HMK m. 107).
- İcra: Kesinleşen ya da icrası mümkün ilam icra dairesine konur. Takip aşamaları icra takibi nedir yazısında anlatılır.
Arabuluculukta anlaşma sağlanırsa anlaşma belgesi ilam niteliğindedir ve tazminat belgede yazılan tarihte ödenir. Anlaşmaya varılamazsa dava açma süresi son tutanaktan itibaren işler ve dosya iş mahkemesinde derdest hâle gelir.
İhbar tazminatı zamanaşımı ve faizi nedir?
Zamanaşımı beş yıldır. İş sözleşmesinin bildirim şartına uyulmaksızın feshinden kaynaklanan tazminat, yıllık izin ücreti, kıdem tazminatı ve kötüniyet tazminatıyla birlikte beş yıllık zamanaşımına tabidir (İş Kanunu Ek Madde 3). Süre fesih tarihinden işler ve arabuluculuk başvurusuyla durur (6325 sayılı Kanun m. 18/A).
Faiz türü kıdem tazminatından farklıdır. Kıdem tazminatında mevduata uygulanan en yüksek faiz öngörülmüştür (1475 sayılı Kanun m. 14), ihbar tazminatı için böyle bir özel hüküm yoktur ve yasal faiz uygulanır. İhbar tazminatı faiz türü sorusunda faizin başlangıcı, işverenin temerrüde düşürüldüğü tarih ya da dava tarihidir.
İhbar tazminatı ne zaman ödenir?
Fesihle birlikte muaccel olur ve fesih tarihinde ödenmesi gerekir. Bildirim süresi tanınmadan yapılan fesihte sözleşme o gün sona erdiği için tazminat da aynı gün doğar (İş Kanunu m. 17/4). İhbar tazminatı ne zaman ödenir sorusunda uygulamada tazminat çoğu zaman son ücretle birlikte, işten çıkış bordrosunda ödenir.
İhbar tazminatı ne zaman hak edilir sorusu ise fesih biçimine bağlıdır. Bildirim süresi tanınmış ve işçi süre boyunca çalışmışsa tazminat hiç doğmaz, çünkü işçi sürenin ücretini çalışarak alır. Peşin ödemeli fesihte sürenin ücreti fesih günü ödenir (İş Kanunu m. 17/5). Tazminat yalnız süreye uyulmadığında ortaya çıkar.
İhbar tazminatı kontrol listesi
Fesih bildirimi alan ya da yapan tarafın sırayla bakacağı noktalar aşağıdadır. İhbar tazminatı kontrol listesi, hangi tarafın ne ödeyeceğini birkaç adımda ayırır.
KONTROL LİSTESİ
- Sözleşme türü: Belirsiz süreli mi? Belirli süreli sözleşmede bildirim ve tazminat yok (İş Kanunu m. 11).
- Deneme süresi: Kararlaştırılmış ve hâlâ sürüyor mu? Sürüyorsa tazminatsız fesih (İş Kanunu m. 15).
- Fesheden taraf: İşçi mi işveren mi? Bildirim yükümlülüğü fesheden taraftadır (İş Kanunu m. 17).
- Haklı neden: Fesih m. 24 ya da m. 25’e dayanıyor mu, altı iş günü içinde yapıldı mı? (İş Kanunu m. 26)
- Kıdem: Altı ay, bir buçuk yıl, üç yıl eşiklerinden hangisi geçildi? Süre 14, 28, 42 ya da 56 gün (İş Kanunu m. 17/2).
- Sözleşmedeki süre: Kanuni süreden uzun bir süre kararlaştırılmış mı? (İş Kanunu m. 17/3)
- Giydirilmiş ücret: Sürekli yardımlar ve ikramiye aylığa çevrilip eklendi mi? (İş Kanunu m. 17/7)
- Kesintiler: Gelir ve damga vergisi düşüldü, sigorta primi kesilmedi mi? (5510 sayılı Kanun m. 80/b)
- Süre: Fesihten itibaren beş yıl içinde arabulucuya başvuruldu mu? (İş Kanunu Ek Madde 3)
İşçilik alacağı dosyalarında bildirim tarihleri, arabuluculuk tutanakları ve dava süreleri birlikte izlenir. Dosya ve süre takibi için Safahat’ın dava takip araçları kullanılabilir.
Sık sorulan sorular
İhbar tazminatı nedir kısaca? Belirsiz süreli iş sözleşmesini bildirim süresine uymadan fesheden tarafın, süreye ait ücret tutarında ödediği tazminattır (İş Kanunu m. 17).
İhbar tazminatı ne kadar? Kıdeme göre 14, 28, 42 ya da 56 günlük giydirilmiş brüt ücret tutarıdır (İş Kanunu m. 17/2). Sabit bir rakam yoktur.
İhbar tazminatı kaç ayda hak edilir? Kıdem şartı yoktur, deneme süresi dışında ilk günden itibaren iki haftalık süre vardır (İş Kanunu m. 15, m. 17).
İhbar tazminatı hangi durumlarda alınır? İşveren bildirim süresi tanımadan ve haklı neden olmadan sözleşmeyi feshettiğinde alınır (İş Kanunu m. 17, m. 25).
İhbar tazminatı nasıl alınır? İşverene yazılı talep, ardından arabuluculuk ve iş mahkemesinde dava yoluyla alınır (7036 sayılı Kanun m. 3, 6325 sayılı Kanun m. 18/A).
Altı aylık ihbar tazminatı ne kadar? Altı aydan az kıdemde 14 gün, altı ayı doldurmuş işçide 28 günlük giydirilmiş brüt ücrettir (İş Kanunu m. 17/2).
İki yıllık, üç yıllık, beş yıllık ihbar tazminatı ne kadar? İki yılda 42 gün, üç yılı doldurmuş ve beş yıllık işçide 56 günlük giydirilmiş brüt ücret (İş Kanunu m. 17/2).
Emekli olurken ihbar tazminatı alınır mı? Alınmaz, çünkü sözleşmeyi işçi sona erdirir. Kıdem tazminatı ise emeklilik hâlinde ödenir (1475 sayılı Kanun m. 14).
Askere giderken ihbar tazminatı alınır mı? Alınmaz, fesheden işçidir. Kıdem tazminatı muvazzaf askerlik sebebiyle ödenir (1475 sayılı Kanun m. 14).
Belirli süreli iş sözleşmesinde ihbar tazminatı var mı? Yoktur, sözleşme sürenin sonunda bildirim gerekmeden biter (İş Kanunu m. 11).
İhbar tazminatından gelir vergisi kesilir mi? Kesilir, ücret niteliğindedir (Gelir Vergisi Kanunu m. 61). Sigorta primi kesilmez (5510 sayılı Kanun m. 80/b).
İhbar tazminatı brütten mi hesaplanır? Evet, giydirilmiş brüt ücret üzerinden hesaplanır, vergiler sonra düşülür (İş Kanunu m. 17/7).
İhbar tazminatı zamanaşımı kaç yıl? Beş yıldır (İş Kanunu Ek Madde 3).
İhbar tazminatı neye göre hesaplanır? İşçinin kıdemine göre belirlenen bildirim süresi ve son giydirilmiş brüt ücretine göre hesaplanır (İş Kanunu m. 17).
Kaynakça
Mevzuat
- 4857 sayılı İş Kanunu, m. 11, m. 15, m. 17, m. 18, m. 20, m. 24, m. 25, m. 26, m. 27, m. 32, m. 59, Ek Madde 3
- 1475 sayılı İş Kanunu, m. 14
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, m. 80
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, m. 25, m. 61, m. 94
- 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu, (1) sayılı tablo
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu, m. 3
- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu, m. 18/A
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, m. 107
Resmî kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi, 4857 sayılı İş Kanunu
- Hazine ve Maliye Bakanlığı, Mali ve Sosyal Haklara İlişkin Genelge, 03.07.2026 (kıdem tazminatı tavanı)
